انواع ابزار های دقیق

انواع ابزار های دقیق

1. اندازه‌گیرها

قسمت اندازه‌گیر مقدار واقعی عنصر موردنظر را اندازه‌گیری می‌کند. پارامترهای مختلفی در صنایع برای کنترل اندازه‌گیری می‌شود. مهم‌ترین پارامترهایی که در صنعت برای کنترل اندازه گیری می‌شوند عبارتند از:

  • اندازه‌گیری فشار (measurement of the pressure)
  • اندازه‌گیری درجه حرارت (measurement of the temperature)
  • اندازه‌گیری جریانات سیالات (measurement of the flow)
  • اندازه‌گیری ارتفاع مایعات (measurement of the level)

علاوه بر پارامترهایی که در بالا ذکر شد عوامل دیگری برای اندازه‌گیری و کنترل وجود دارند و مهم هستند، اما به علت استفاده محدودتر از این پارامترها فقط به بیان نام آنها اکتفا می‌شود، این عوامل عبارت هستند از: اندازه‌گیری سرعت، اندازه‌گیری لرزش، آشکارسازهای دود و شعله، دستگاه‌های آنالایزر و …

2. کنترل کننده‌ها

بخش دوم ابزار دقیق بخش کنترل است؛ در ابتدای شروع صنعت کنترل به صورت امروزی نبود و به وسیله عوامل انسانی انجام می‌شد، سپس با با بوجود آمدن ادوات نیوماتیکی (بادی) علم سیستم کنترل اتوماتیک وارد مرحله جدیدی شد.

بعد از مدتی با اختراع ترانزیستور استفاده از کارت‌های الکترونیکی برای کنترل آغاز شد با بوجود آمدن این قطعات کنترلی استفاده از عوامل انسانی برای کنترل کمتر می‌شد. در ادامه پیشرفت علم، کامپیوترهای صنعتی با نام PLC وارد صنعت شدند بوسیله این PLC ها واحدها به آسانی کنترل می‌شدند و تغییرات نیز به آسانی در واحدها انجام می‌گرفت. امروزه کنترل کننده‌های جدیدتری بنام سیستم کنترل کننده توزیع پذیر (DCS) و کنترل کننده‌های فازی (FCD) وظیفه کنترل را در واحدهای صنعتی بر عهده دارند.

3. محرک‌ها

محرک‌ها ادواتی هستند که سیگنال خروجی را از قسمت کنترل کننده می‌گیرند و متناسب با این سیگنال‌ها عمل می‌کند. از عمده ادوات خروجی می‌توان به شیرهای کنترل و الکتروموتورها اشاره کرد. این ادوات با عملکرد خود باعث کنترل پارامترهای اندازه‌گیری شده در مقدار مطلوب و مورد نظر می‌شوند؛ این ادوات گستره تنوعی زیادی دارند.

اولین قدم برای کنترل یک فرایند، شناخت و درک دینامیک و رفتارهای آن فرآیند است. برای کنترل یک کمیت باید در هر لحظه اطلاعات دقیقی از آن داشته باشیم. پس باید کمیت مورد نظر را همواره اندازه‌گیری کنیم. معمولا دستگاه‌های اندازه‌گیری از سه بخش حسگر یا سنسور (Sensor)، مبدل یا ترانسدیوسر (Transducer)، انتقال‌دهنده یا ترانسمیتر (Transmitter) تشکیل شده‌اند که گاهی این بخش‌ها با هم همراه می‌شوند. یک اندازه‌گیر خوب باید دارای ویژگی‌های متعددی باشد که برخی همراه باشرح کوتاهی در زیر آورده شده است:

خدمات ابزار دقیق تجهیز صنعت

  • حوزه اندازه‌گیری (Range): محدوده‌ای از دامنه تغییرات کمیت مورد اندازه‌گیری است، که اندازه‌گیر قادر به اندازه‌گیری آن است.
  • صفر اندازه‌گیری (Zero): معمولا نقطه مشخصی را در حوزه اندازه‌گیری به عنوان نقطه صفر در نظر می‌گیرند. در نقطه صفر، لزوما خروجی اندازه‌گیر صفر نیست و ممکن است دارای مقدار باشد.
  • انحراف صفر (Zero Drift): اندازه خروجی در نقطه صفر ممکن است با گذشت زمان یا دیگر عوامل تغییر کند، این پدیده را پدیده انحراف صفر می‌گوییم.
  • حساسیت (Sensitivity): حساسیت یک اندازه‌گیر عبارت است از تغییرات خروجی اندازه‌گیر به واحد تغییرات در کمیت مورد اندازه‌گیری.
  • حد تفکیک (Resolution): حدتفکیک عبارت است از کوچکترین اندازه تغییرات کمیت مورد اندازه‌گیر، اندازه‌گیری شود.
  • پاسخ‌دهی (Response): در عمل اندازه‌گیرها دارای ثابت زمانی و بعضا تاخیر خالص هستند. ثابت زمانی عنصر اندازه‌گیر باید از کوچکترین ثابت زمانی موجود در حلقه کنترل بسیار کوچکتر باشد.
  • خطی بودن (Linearity): اگرشیب مشخصه ورودی-خروجی اندازه‌گیر ثابت باشد، یک اندازه‌گیر مطلوب خواهیم داشت. گاهی اوقات بهترین خطی که مشخصه اندازه‌گیر را بیان می‌کند، به عنوان مشخصه اندازه‌گیر در نظر گرفته می‌شود.
  • پسماند (Hysteresis): هیسترزیس نوعی رفتار غیرخطی در اندازه‌گیرها است که مشخصه اندازه‌گیر در مسیر افزایش ورودی با مشخصه اندازه‌گیر در مسیر کاهش ورودی تفاوت دارد.
  • دقت (Accuracy): تطابق مقدار اندازه‌گیری شده با مقدار واقعی کمیت مورد اندازه‌گیری است.
  • تکرارپذیری (Repeatability): تکرارپذیری در اندازه‌گیرها ویژگی مهمی است و به معنی نتیجه یکسان در اندازه‌گیری یک کمیت در شرایط ثابت است.

مقالات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


× پنج = 45